Nesnelerin İnterneti Nedir?

İnternet özellikli cihazlara ve teknolojilere erişim, yaşamlarımızı kolaylaştırmaya devam ederken, Nesnelerin İnterneti Nedir? sorusunun arkasında çevremizdeki hemen hemen her şeyle etkileşim şeklimizi değiştiren bir dönüşüm yatıyor.

Bugüne kadar internetin birincil işlevi kişiler arası iletişimi kolaylaştırmaktı ancak artık bu işlev “Nesnelerin İnterneti” ile cihazlar arası iletişime taşınıyor. İnternetin gücü, veri işlemeyi ve analitiği fiziksel nesnelerin gerçek dünyasına getiriyor.

Nesnelerin İnterneti (IoT) Nedir?

Kısaca IoT olarak bilinen Nesnelerin İnterneti (Internet of Things), insan müdahalesi olmadan verileri paylaşabilen ve yükleyebilen cihazlar ağı olarak tanımlanıyor. Günlük hayatımızdaki nesnelerin veri gönderip almasına izin veren bu sistem, neredeyse internete bağlanma kapasitesine sahip tüm cihazları kapsıyor.

Nesnelerin interneti; geleneksel cihazların İnternet bağlantılı “akıllı” versiyonlarını içeriyor. Bu cihazlar ilgili başka cihazlarla iletişim kurabiliyor ve birbirlerinden alınıp verilen bilgiler doğrultusunda hareket edebiliyor.

IoT, aslında gerçek zamanlı verilerin değerlendirilerek insan müdahalesi olmadan karar alınmasında rol oynuyor. Örneğin, bir boru hattındaki basınç sensörlerinden toplanan verilerle, boru hattındaki bir tehdit tespit edilerek vanaların kapanması için tetikleyici bir sinyal oluşturabiliyor.

Bu örneklerden de anlayacağınız üzere IoT cihazlarının toplayabileceği veri hacmi, herhangi bir insanın verimli bir şekilde başa çıkabileceğinden çok daha büyük. Bu nedenle birçok IoT sağlayıcısı, toplanan verileri anlamlandırmak için makine öğrenimi ve yapay zeka kullanıyor.

2020 itibariyle toplam IoT cihazlarının sayısının 50 milyardan fazla olduğu ve bu cihazların bu yıl 4,4 zettabayt veri üretileceği varsayılıyor (1 zettabayt = 1 trilyon gigabayt).

Tüm IoT cihazları tarafından toplanan ve işlenmek üzere bir platforma gönderilen zettabaytlarca veri sayesinde işletmeler artık varlıklarını benzeri görülmemiş ayrıntılarla izleme yeteneğine sahip.

Nesnelerin interneti cihazları sayesinde bir şantiye çevresine yerleştirilen veya işçiler tarafından takılan internet bağlantılı sensörler, şantiyedeki aktivite, performans ve koşullar hakkında belirli veri türlerini merkezi bir gösterge panosuna gönderebiliyor. Lojistik firmaları, sürücülerin ortalama hızlarının ve araçların konumunun izlenmesinden ekipman arızalarının belgelenmesine ve giderilmesine kadar filolarıyla ilgili en ufak ayrıntıları takip edip hızlı müdahalelerde bulunabiliyor.

IoT teknolojilerinin hızla oluşturulması ve benimsenmesiyle, pek çok işletmenin maliyet azaltma, üretkenlik ve güvenlik açısından fark yaratan sonuçlar elde ettiği biliniyor. IoT pazarının değerinin ise 2025’te 1,6 trilyon Dolar ile 14,4 trilyon Doları arasında olacağı tahmin ediliyor.

Nesnelerin İnternetinin Artıları

  • Nesnelerin interneti kullanıcılara; verilere günün herhangi bir saatinde, herhangi bir cihazdan erişme gücü verir.
  • Makinelerin, personelin ve malzemelerin bir çip ile internete bağlı olduğu çalışma ortamları, sırf konumlandırma açısından bile büyük oranda zaman ve para tasarrufu sağlar. Örneğin çok büyük bir şantiye için tüm kontrolleri birkaç dakika içinde yapabilirsiniz.

  • IoT, elektronik cihazlar arasında gelişmiş etkileşimlere olanak tanır. İşletmelerin verimliliği artırma konusunda her zamankinden daha fazla kapasiteye sahip olmasını sağlar.

  • İşletmelerde hizmet kalitesini artırmak için azaltılmış insan müdahalesine olanak tanır ve görevleri otomatikleştirmeye yarar.

Zengin veri sağlayan akıllı cihazlardan oluşan ağ olarak tanımlanan Nesnelerin interneti (IoT), bir güvenlik kabusuna da dönüşebilir.

Nesnelerin İnternetinin Eksileri

  • Bir IoT veritabanı, organize suçlular için hassas bilgileri ele geçirebilecekleri bir altın madenine dönüşebilir. Korsanlar, bir şirketin IoT veritabanına girmenin bir yolunu bulursa, pahalı makinelerin ve malzemelerin depolandığı yerlerin listesine kolaylıkla erişebilir.

  • IoT uyumluluğu için uluslararası standartlar olmadığından farklı şirket veya üreticilerin cihazlarının birbirleriyle iletişim kurması bazı zorlukları beraberinde getirebilir.

  • Büyük ölçekli bir kuruluşta bir IoT ekosistemi kurulduğunda, çok sayıda IoT cihazının idare edilmesi gerekebilir. Büyük veri kümelerini tüm cihazlardan yönetmek sanıldığından da zor olabilir

  • Herhangi bir nedenle sistem tehlikeye atılırsa, bağlı her cihazın bozulma olasılığı da artacaktır.

  • Sensörlerin stratejik olarak yerleştirilmesi ve seçilmesi için çok sayıda detayın gözden geçirilmesi gerekir.

Nesnelerin İnterneti Nasıl Çalışır?

Sensörler, iletişim donanımı ve işlemciler gibi gömülü sistemleri kullanan internete bağlı akıllı cihazlardan oluştuğu için, nesnelerin internetinin aslında bir tür ekosistem olduğunu söyleyebiliriz.

IoT cihazları tarafından toplanan veriler diğer uç cihazlara veya verilerin yerel olarak analiz edildiği bir IoT ağ geçidine bağlanarak paylaşılır. Verilerin toplanması, cihazlardan bir toplama noktasına iletilerek yapılır. Verilerin taşınması, bir dizi teknoloji kullanılarak kablosuz olarak veya kablolu ağlarda yapılabilir. Veriler internet üzerinden bir veri merkezine veya depolama ve hesaplama gücüne sahip bir buluta gönderilebilir veya aktarım, gönderilmeden önce verileri bir araya getiren aracı cihazlarla aşamalandırılabilir.

Nesnelerin internetinin temel öğeleri, veri toplayan internete bağlı cihazlardır, bu nedenle her birinin bir IP adresi bulunur.

IoT cihazları, herhangi bir insan müdahalesine ihtiyaç duymadan görevlerini yerine getirir, bir makinedeki kritik parçaların durumu, su ve elektrik kullanımı, bir hastanın yaşamsal belirtileri gibi bir dizi faktörü izleyebilir.

Cihazların sahibi olan kişiler, gerektiğinde kurulum, talimat verme veya verilere erişim için cihazlarla etkileşime girebilir.

Nesnelerin İnternetinin Kullanım Alanları

Nesnelerin interneti, işletmelerin ve sektörlerin çalışma şekillerinde büyük ölçüde değişimler yaratmaya başlamış durumda. Öyle ki geniş ölçekte uygulandığında akıllı şehirlerden akıllı üretime kadar ciddi dönüşüm potansiyelleri sunduğu görülüyor.

Akıllı makinelerin, yazılımların veya sensörlerin bir ekipmandaki aşınma ve yıpranma miktarını ölçmesi ve ne zaman bakıma ihtiyaç duyacağını tahmin etmesi daha verimli üretim ve montaj koşulları yaratıyor. Böylece ekipmanı onarmak ve hatta değiştirmek için gereken süre önemli ölçüde azalıyor. Bu da üretimin gerçekleşmesi için daha fazla zaman sağlıyor.

Genel olarak, IoT sensörleri ve cihazları en çok ulaşım, üretim, teknoloji, altyapı, tarım, sağlık, perakende, finans ve ev otomasyonu sektörlerinde kullanılıyor.

Nesnelerin internetinin sağlık sektörünü uzun vadede ne ölçüde değiştireceğini henüz tam olarak bilemiyoruz, ancak IoT; halihazırda hastaların ve sağlık uzmanlarının etkileşim şeklinde ciddi dönüşümler yaratıyor.

Teletıp (telemedicine), COVID19 salgınından önce de kullanılıyordu ancak son zamanlarda özellikle yaşlılar, bağışıklığı zayıf olanlar ve kronik hastalığı olanlar için sağlık hizmetlerini; evlerinden çıkamayanlar için daha erişilebilir hale getirmiş durumda.

Nesnelerin İnternetinin en büyük avantajlarından biri, verileri gerçek zamanlı olarak toplama ve inceleme yeteneğidir. Sağlık hizmetleri açısından düşünüldüğünde bu erişim hayat kurtarıcı olabilir.

5G’nin teknoloji endüstrisi ve nesnelerin interneti üzerindeki gerçek etkisinin ne olacağı bu alandaki en ilginç tartışmalara konu oluyor. 5G’nin insan sağlığını olumsuz etkileyebileceği yönündeki eleştirilere rağmen tahminler, nesnelerin internetini kullanan işletmeler açısından 5G’nin daha doğru ve kolay bir şekilde büyük verileri toplamasına, yönetmesine olanak sağlayabileceği yönünde. Akıllı şehir altyapılarının iyileştirilmesinde de büyük kolaylıklar sunabileceği öngörülüyor. Dilerseniz 5G Nedir? adlı yazımızdan avantajları ve dezavanatajları hakkında detaylara göz atabilirsiniz.

IoT Örnekleri

Kahve makineleri, kulaklıklar, cep telefonları, giyilebilir cihazlar, lambalar, çamaşır makineleri, petrol sondaj matkapları veya özel bir uçağın motoru gibi aklınıza gelen her tür cihaz ve bileşen IoT ekosistemine dahil olabilir. Saymakla bitiremesek de bazı örnekleri şu şekilde sıralayabiliriz:

  • Önceliği Amazon Go’nun, yazar kasa bulunmayan ultra modern mağazalarına verelim: Amazon Go mağazaları, ürünler raflardan alınırken kullanıcının akıllı telefonundaki uygulamayla haberleşen karmaşık bir sensör ve kamera ağıyla donatılmış durumda. Müşteriler, mağazaya girerken Amazon Go uygulamasını taratıp yiyeceklerini alabiliyor ve direk çıkabiliyor. Sistem müşteriler mağazadan ayrılırken, herhangi bir fiziksel ödeme işlemine gerek kalmadan alınan ürünler için otomatik olarak ücretlendirme yapıyor.
  • Nesnelerin internetinin en iyi bilinen örnekleri arasında giyilebilir teknolojiler yer alıyor. Akıllı saatleri bir kenara bırakırsak, atletizm dünyasında oyuncuların ekipmanlarına ya da futbol toplarına entegre edilebilen IoT cihazları ile takımların hangi taktiklerin en etkili olduğunu anlaması kolaylaşıyor.
  • Buzdolaplarının internet erişimi ise yiyeceklerin son kullanma tarihlerinin takibi ​​ve bazı özelleştirmelere olanak tanıyor. Ayrıca IoT, buzdolabındaki malzemeleri ve içerikleri analiz ediyor ve buna göre tarifler öneriyor.
  • IoT cihazları, hem tamamlanmış hem de yapım aşamasındaki şantiyelerde koşullar hakkında sürekli olarak bilgi sağlama amacıyla da kullanılıyor. Sensörler, bir makine parçasındaki olağandışı titreşimleri izleyebiliyor veya nem, sıcaklık, basınç artışlarını tespit ederek ekipleri bilgilendirebiliyor.
  • IoT sensörlerinden türetilen tarlalarda yetişen mahsullerle ilgili ayrıntılı veriler, verimi artırmak için kullanılabiliyor.
  • Nesnelerin interneti, Alzheimer hastalarının belirli alanlardan uzaklaştıklarında takip edilmelerini de kolaylaştırıyor.
  • Mikro mobilite, kiralık scooterların, bisikletlerin, elektrikli kaykayların kullanılması olarak tanımlanabilir. Genellikle, bu ulaşım modlarına bir uygulama aracılığıyla erişiliyor ve müşterilerden saat bazında ücret alınıyor.
  • Nesnelerin interneti, ev alıp satma şeklini değiştirerek emlak dünyasını da etkisi altına almayı hedefliyor. 360 derecelik kameraların ve güçlü yazılımların dahil edildiği akıllı ev kavramı, ev satın alma ve satma sürecini bildiğimizden çok daha basit hale getiriyor.

Nesnelerin İnterneti ile İlgili Uyarılar

Nesnelerin İnterneti cihazları, büyük miktarda veri toplamakla ünlüdür ancak bu aynı zamanda güvenlik risklerini de beraberinde getirir. IoT cihazlarının tüketici verilerini nasıl kullandığı çoğu zaman net değildir. Kullandığınız akıllı cihazlardan giden her bir bilgi parçası, hayatınıza dair şaşırtıcı derecede eksiksiz bilgilerin yer aldığı bir veri gölüne gidiyor olabilir.

İşletmelerin; IoT cihazlarının getirdiği rahatlığa kapılmadan önce, altyapılarını veri güvenliği açısından savunmasız olmayacak şekilde kurduklarından emin olmaları gerekir. Aksi takdirde güvenlik sistemlerinden yoksun olan işletmeler siber suçlular için popüler bir hedef haline gelebilir.

Özet

Nesnelerin İnterneti Nedir? sorusunu artılarına, eksilerine ve popüler örneklerine yer vererek açıklamaya çalıştık. İnsana ihtiyaç duymadan veri aktarımını sağlayan IoT cihazlarının, korsanlar için cazip hedefler haline gelebilecekleri ve bir kullanıcının konumunu ve davranışlarını izleme yeteneğinin, güvenlik ihlallerine neden olabileceği unutulmamalıdır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Bunlar da İlginizi Çekebilir
Devamı
Alan Adınızı Nasıl Korursunuz?
Domain ya da Alan adı tescili işlemleri sırasında web sitesi sahipleri “Alan adımı nasıl koruyabilirim?” şeklinde endişelere kapılabilir.…